wiatr

Zagrożenia: WIATR

WIATR

Latem hulający na grani wietrzyk może być ukojeniem od żaru lejącego się z nieba. Jednak silny i do tego porywisty wiatr, zwłaszcza zimową porą zawsze będzie stanowił duże zagrożenie.

Zagrożenia bezpośrednie

  1. Wiatr potęguje zwiększenie odczucia mrozu. Znacznie przyspiesza utratę ciepła w organizmie, tak więc na silnym wietrze rośnie prawdopodobieństwo odmrożeń.
  2. Silne i porywiste podmuchy są w stanie przewrócić dorosłego człowieka, tym bardziej niebezpieczne na oblodzonej i eksponowanej ścieżce.

Zagrożenia dodatkowe

  1. Nawisy śnieżne tworzą się na graniach pod wpływem wiatru, a mogą być przewieszone nad przepaścią nawet na kilka metrów.
  2. Utrudniona komunikacja – nasze głosy będą zagłuszane przez ryk wichru.
  3. Kłopoty z oddychaniem.
  4. Wzrost zagrożenia lawinowego. Podobno w czasie gdy wieje halny, w dolinach rośnie także liczba samobójstw ;)

Porady. Chronimy twarz przed podmuchami zimnego wiatru (kominiarka, maska, jakiś wolface lub zwykła bandana będą bardzo pomocne). Gogle o ile nie zamarzną i nie zaparują, pomogą nam w ocenie sytuacji, o ile będzie cokolwiek widać… Zdarza się bowiem, że podczas burzy śnieżnej silny wiatr i zacinający śnieg powodują spadek widoczności prawie do zera. Huraganowe podmuchy i opad kłującego w twarz śniegu, powodują momentalne zamarzanie każdej odsłoniętej części ciała. Przed szybkim wychłodzeniem ochroni nas membranowa odzież typu windstopper (kurtka zewnętrzna i/lub softshell), świetnie utrzymują temperatury także ubrania puchowe – od koszulek i swetrów puchowych, aż po kurtki puchówki. W najbliższym czasie będziemy zamieszczać na naszych stronach testy używanych przez nas także ubrań. W przypadku braku profesjonalnych ciuchów improwizujemy – nie bez powodu kolarze podczas zjazdów z alpejskich przełęczy jeszcze dziś, w dobie hightechu zakładają pod koszulki poskładane gazety.

Na silnym wietrze plecak, a zwłaszcza przypięta do niego deska będzie działać jak żagiel!  Kiedy wędrujemy przy takiej wietrznej pogodzie powinniśmy szczególnie dobrze zadbać o ścisłe przytroczenie deski do plecaka. Oczywiście przydają się także kijki, czekan, raki, które ułatwią i uczynią bezpieczniejszymi naszą wędrówkę.

Prędkość wiatru

Wiatry występujące w naszych górach dzielimy:

  • 1-10 m/s (wiatr słaby),
  • 11-20 m/s (wiatr silny),
  • 21-30 m/s (wichura),
  • ponad 30 m/s (huragan).

Rodzaje wiatrów najczęściej występujących w Karpatach

  • Wiatr halny - ciepły, huraganowy wiatr wiejący od południa. Największą prędkość zanotowano w maju 1968 – 86m/s (ok. 300 km/h). Wiatry halne powodują podwyższenie temperatury powietrza, zimą szybki zanik pokrywy śnieżnej i bardzo często prowadzą do wielkich strat w drzewostanie.

Jak rozpoznać zbliżanie się halnego? Zwykle dni poprzedzające pojawienie się wiatru halnego charakteryzują się piękną, słoneczną pogodą. Taki też jest pierwszy dzień halnego, z tą jednak różnicą, że na dużych wysokościach występuje już chłodny, huraganowy wiatr. Podmuchy halnego są odczuwane jako ciepłe jedynie u północnych zboczy Tatr. Ponadto w tym właśnie dniu góry wydają się być położone bliżej niż zwykle – jest to złudzenie optyczne związane ze wzrostem wilgotności powietrza. Nad grzbietem Tatr powstaje charakterystyczny podłużny obłok. Drugi dzień to już najczęściej całkowite załamanie pogody, opady i inne tego typu atrakcje trwające przez kilka dni.

  • Wiatr orawski - to również wiatr fenowy (ciepły) wiejący jednak od zachodu. Ponieważ nie przekracza tak wysokiej przeszkody górskiej jak Tatry, jego parametry są niższe niż wiatru halnego, przez co m.in. jest chłodniejszy, rozwijają się mniejsze szybkości (choć raz odnotowano na Kasprowym  prędkość tego wiatru na 53 m/s).
  • Huragan, orkan - Z powodu zmieniającego się klimatu, to ekstremalne zjawisko staje się coraz powszechniejsze w strefach klimatycznych, gdzie dotąd huragany nie występowały, np. w Europie Zachodniej i Środkowej. Przykładem może być wielki huragan (velka kalamita – katastrofa), który w listopadzie 2004 roku nawiedził południowe stoki Tatr. Wskutek nietypowego układu frontów atmosferycznych nad morzem Bałtyckim i towarzyszących im warunków pogodowych, masy powietrza nagromadzone po północnej stronie Tatr przewaliły się przez ich grań i z ogromną siłą runęły w dół. Wiatr wiejący z prędkością dochodzącą do 230 km/h powalił wszystko co spotkał na swojej drodze.
  • Górskie wiatry okresowe to wiatr dolinny (dzienny) i wiatr górski (nocny) – lokalne zjawiska powstające w górach, regularnie zmieniające w ciągu doby swój kierunek. Wiatr dolinny to masa cieplejszego powietrza przemieszczająca się ku górze z nagrzanych w ciągu dnia dolin (wieczorne wędrówki mgieł w coraz wyższe partie gór). Wiatr górski wieje w nocy ku dolinie.
A.Jopert

Dodaj komentarz

Twój adres e-mail nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *

Current ye@r *